Pirsgirka Lkera BN V

moustafa@rechid.net | 10 Şubat 2018 Cumartesi

MUSTEFA RED

Di xeleka hefteya bihur ya nivsa me de me bal kiandib ser w yek ku bi rast pir Kurd ji bo kes duyem away e, ye dibjin. L bel me di giramr da ew kirine , y.

Niha em dibnin ku her di v ry ra j em gihtin w encam bixwe, ku ew j away duyem y kesandina lkera bn-e. Bi gotineka din, away duyem, li gor qeyd logka ziman me ji ber tpa dengdr - guhertoy away yekeme. 

Pit v rovekirin ka em dsa vegerin ser kesandina lkera bn v car j, ji aliy bilvkirina kteyan va l temae bikin. Li gor bilvkirina kteyan, ev hevokn me bi v away tn gotin:


Away yekem


yekejimar

kes yekem:Ez-Kur-dim

kes duyem: Tu-Kur-d

kes syem: Ew-Kur-de


gelejimar

kes yekem:Em-Kur-din

kes duyem: Hn-Kur-din

kes syem: Ew-Kur-din


Away duyem


yekejimar

kes yekem:Ez-ma-mos-te-me

kes duyem: Tu-ma-mos-te-y

kes syem: Ew-ma-mos-te-ye 


gelejimar

kes yekem:Em-ma-mos-te-ne

kes duyem: Hn-ma-mos-te-ne

kes syem: Ew-ma-mos-te-ne 


Niha em dibnin ku gava bjeya p lkera bn bi dengdarek diqede, lkera bn w tpa dengdar bi xwe ra radikine pra kteyek pk tne; yan yektiyek pra dike.

Gava bjeya p lkera bn bi dengdrek diqede, lkera bn dikeve bin bandora w dengdr teey (ikil) xwe diguhre; ew yan bi arkariya nvdengdrek, yan j bi guhertina teey (ikil) xwe kteyeka serbixwe pk tne. 

Ji v gengeiya dr dirj, em digihin v encam:

Tev ku kesandina lkerek bi du awayn tvel ne titek sirt ye ji bo lkera bn diyardeyeka yekane ye, l li gor mentiq qannn ziman me divt wisa be.

Lkera bn ji aliy bilvkirin va hergav di bin bandora bjeya p xwe da ye. Ev rastiya han, gumana me xurt dike ku tev ew lkere rola w wek rola yn hember w di zimann hindo-ewrpay da ye, l bilvkirina w di ziman me da ne wek bjeyeka bi temam serbixwe ye. Bi gotineka din, ew ji aliy smantk (maney) va ji birek qiset y serbixwe ye (yan ew lkere), l ji aliy fontk bilvkirin va her bi bjeya p xwe va girday ye.

Niha j em dikarin van pirsan bikin:

Heke lkera bn di kesandin da bjeyeka serbixwe ye, gelo ima ew di away yekem da tpa dengdar ji bjeya p xwe diqetne pra kteyek dike? di away duyem da ima teey xwe diguhre yan j mna di kelijandin da nvdengdrek distne?

Gelo rewa ye ku em r bidin, di ziman da kte bn ikestin? Na, nexr. Bi taybet cudakirina lkera bn, li ser hesab ikandina kteyan, me near dike ku em areyek ji v pirsgirk ra bibnin.

Ev encam sedemn li jor, me ber bi w biryar va dibin ku em lkera bn bi bjeya p w va wek yek bje binivsnin. L bel li dij biryareka wisa, ev pirs j hene:

Gelo dibe ku em lker bi birek qiset y din va wek yek bjey binivsnin? (Me gotiye ku ji birn qiset tenha veqetandek bi bjeyn piya xwe va t nivsandin.)

Wek bersiva v pirs em dikarin bibjin, heke em veqetandek bi git wek awarte dipejirnin ku ew ji ber sedemn fontk bi bjeya p xwe va b nivsandin, ima em nikaribin lkera bn j wek awarte bibnin? 

Ji hla din va, Mr Celadet pronav ntar "" tev ku ew pronave bi lker va nivsandiye. Daku xwendevan mebesta me tbigihnin, ka em v xal hinek rove bikin (me nivseka taybet li ser pronav ntar j nivsandiye). Di hevokn wek Ez titek didim w (w) da, em dikarin li cih pronavn kesn (w, w), pronav ntar binivsnin bjin: Ez titek didim. Ev ya dawn ku bi lker va hatiye nivsandin pronav ntare. L ev pronav ntar ew bi lker va t nivsandin. Bi dtina me, heke em dixwazin birn qiset di nivsandin da ji hev cuda binivsnin, hng divt em yan pronav ntar j cuda bikin yan j w bi apostrof, bi away Ez titek didim binivsnin. Dtina areyek ji v ra j pwste.

Heke em wek awarte r bidin ku tenha lkera bn dikare bi bjeya p xwe va wek yek bje b nivsandin, gelo d li hin cihan tevlihev pk b yan na? 

Mixabin bersiva v pirs wisa ye ku li hin cihan bi rast j em tkevin tengasiy. Wek nimne: Gava lkara bn dikeve pit daek. 

Ka em ji bo rovekirin hevokek bnin: 

"Bajar Kerkk di nav axa Kurdistan da ye". Heke em li vir lkera bn bi daek va binivsnin, d ne durist be.

Em wisa dibnin ku dtina areyek ne karek wisa hsane ne j em dixwazin di v nivs da biryarek bi ser xwe bidin. Em tenha hin pniyazan ji bo "Saziya Ziman Kurd" bikin.

Gengeya me d berdewam be.....



689
YEN ZGR POLTKA

Yazarn Tm Yazlar: